Debatvaardigheid loont in de medezeggenschap

Stavoor helpt ondernemingsraden met versterken overtuigingskracht

‘Door te debatteren leer je goed te luisteren, snel en gevat te reageren als dat nodig is en vooral goed te analyseren. Vaardigheden die ook voor elk OR-lid een goede bagage vormen.’

‘Het gevoel van ‘ja, je hebt gelijk’ ontstaat nooit door goede argumenten. Dat is belangrijk, maar nooit doorslaggevend. Er wordt een veel te groot belang gehecht aan argumenten.’

Zomaar twee uitspraken over wat belangrijk is in het overleg met de bestuurder. Als OR-lid weet je dat natuurlijk en tegelijk weet je hoe moeilijk dat is. Wat gebeurt er namelijk vaak? De bestuurder komt met onverwachte argumenten, die hout lijken te snijden. De bestuurder slaat net een andere toon aan dan je had verwacht. Of reageert anders op wat jij inbrengt. Wat doe je nu in dit soort gevallen? Debatvaardige OR-leden hebben dan een streepje voor!

Enkele ervaringen:

“Wat ik aardig vind aan het debat als vorm is dat je scherp krijgt waar je eigen argumentatie ligt en dat je ook heel sterk de argumentatie van de ander leert zien.

Je ziet telkens dat het in het debat gaat om hoe je bij de ander de juiste snaar weet te treffen. En dat blijkt ook telkens enorm lastig. Meestal worden namelijk argumenten extra aangedikt, als een soort overtreffende trap, of met extra veel humor gebracht. Er was een man die dat erg goed kon. Maar op de een of andere manier raakte hij de andere partij net onvoldoende: het leek een soort solo-actie te worden. Levendig, dat zeker. Maar om te overtuigen moet je de ander raken, dat werd wel duidelijk. Dat is de werkelijke kunst van het debat. En het moeilijke. Waar dat lukt, daar gebeurt wat. En heus niet alleen door mensen die gemakkelijk praten. Overtuigen gaat namelijk niet over praten, maar over raken.”

“In een debat worden de voor- en achterkanten van wat men vindt afgerond. Daarmee bedoel ik dat doorgeschoten argumenten voor of tegen in een debat verdwijnen: het gaat om de kern, het gaat om argumentatie die er toe doet. En dan zowel de argumenten voor als tegen! Dat maakt weer dat een onderwerp dieper besproken wordt en dat beweging kan ontstaan van aanvankelijk blind voor of tegen zijn naar iets beters en gezamenlijks. Juist dat is voor mij de kracht van het debat. Tegendenken werkt.”

(Alle uitspraken zijn afkomstig van geïnterviewden in het boek ‘Gloedvol debatteren’ van Isaäk Mol en Johannes Kooistra, uitgeverij Kluwer, 2007.)

Wat is een debat?

Een debat is een gestructureerde wijze om een probleemstelling te benaderen, waarbij verschillende invalshoeken met elkaar de confrontatie aangaan. Vaak levert het verloop van een debat het cruciale verschil van mening op tussen bestuurder en ondernemingsraad.

Een debat wordt gevoerd over een probleemstelling. Een beleidsdebat is het meest geschikt voor ondernemingsraden. Daarin nemen twee teams het tegen elkaar op. Het ene team heeft de taak aan te tonen dat er sprake is van een probleem en doet een voorstel voor een oplossing. Het andere team heeft de taak aan te tonen dat probleem en/of oplossing twijfelachtig zijn. Uiteindelijk moet de derde partij, de jury, bepalen welke team het meest overtuigend was en waarom. Dat team heeft het debat gewonnen. Inhoudelijk zie je in zo’n debat nadrukkelijk welke scharnierpunten de besluitvorming heeft, dus om welke afweging het nu precies gaat. En qua overtuigingskracht wordt zonneklaar wat doorslaggevend was in bijvoorbeeld presentatie, timing, timbre, emotie, of contact maken.

De werkvorm debat is bij uitstek geschikt om vaardigheden te trainen als:

Typisch vaardigheden voor leden van de medezeggenschap. In een aantrekkelijke en actieve vorm.

Klik hier voor diverse trainingsmogelijkheden of debatten in je organisatie.

Terug